Vodič za investitore

Normama koje propisuje Zakon o energetici[1] i podzakonska akta[2], a koje se odnose na podsticajne mere u oblasti obnovljivih izvora energije, u Srbiji je moguće izgraditi vetroelektranu na finansijski isplativ način. Investitoru se garantuje podsticajna cena, takozvana fid-in tarifa ("feed-in tariff") na period od 12 godina, od sticanja statusa povlašćenog proizvođača. Uslov da investitor za svoju elektranu dobije podsticajne mere jeste da stekne status povlašćenog proizvođača, a prava koja su mu tim statusom garantovana ostvaruje potpisivanjem Ugovora o otkupu električne energije sa garantovanim snabdevačem.

Sagledavajući obimnost procedura neophodnih za izgradnju projekata koji koriste obnovljive izvore energije, Ministartvo rudarstva i energetike je u saradnji sa Programom ujedinjenih nacija za razvoj (UNDP) pripremilo Vodič za investitore u obnovljive izvore energije, koji se u opštem slučaju odnosi i na vetroelektrane. Vodič za investitore ne pokriva oblast istraživanja energetskog potencijala vetra, ali su opisane procedure iz Vodiča, u delu „građevinske“ regulative pri izgradnji elektrana, mogu primeniti i za aktivnosti meteoroloških merenja.

Važno regulatorno ograničenje kada su u pitanju vetroelektrane jeste maksimalna instalisana snaga svih elektrana u zbiru koje mogu steći status povlašćenog proizvođača. U praksi se to ograničenje često naziva "kvota", definisana je Uredbom[3] i za elektrane na vetar iznosi 500 MW. Još od 2016. godine kvota za vetar je u potpunosti zauzeta. To ne znači da je u Srbiji "zabranjeno" planirati ili postavljati nove vetroelektrane, već da će svi oni biti odbijeni svi zahtevi za status, ili privremeni status povlašćenog proizvođača za nove vetroelektrane. Više detalja o ovome može se pronaći na sajtu Ministarstva rudarstva i energetike.

Male vetroelektrane, koje rade u ostrvskom režimu (nisu priključene na mrežu), ne podležu nikakvim obavezama iz ugla zakona o energetici, već samo propisa u oblasti planiranja i izgradnje objekata, opisanih u Vodiču.

 


[1] Zakon o energetici ("Službeni glasnik RS", br. 145/2014)

[2] Uredbe: Uredba o uslovima i postupku sticanja statusa povlašćenog proizvođača električne energije, privremenog povlašćenog proizvođača i proizvođača električne energije iz obnovljivih izvora energije („Službeni glasnik RS“, broj 56/16, 60/17), Uredba o podsticajnim merama za proizvodnju električne energije iz obnovljivih izvora i iz visokoefikasne kombinovane proizvodnje električne i toplotne energije („Službeni glasnik RS“, broj 56/16, 60/17) i Uredba o ugovoru o otkupu električne energije („Službeni glasnik RS“, broj 56/16, 61/17)